15 dk okuma
K-pop ödül törenleri listesinde bilmeniz gereken 4 büyük tören ve yayıncı kuruluşların 3 yıl sonu festivali var. Törenler MAMA, Melon Music Awards, Golden Disc Awards ve Seoul Music Awards. Onlarla aynı dönemde yapılan KBS, SBS ve MBC festivallerinde performanslar bol ama ödül verilmiyor. Sonbaharın sonundan yeni yılın başına kadar bu yedi etkinlik yılın en büyük isimlerini belirliyor. Her törenin en büyük ödülü olan daesang ise hayranların en çok uğruna oy topladığı ödül.
Öne çıkanlar
- Daesang (대상) büyük ödül demek. Çoğu törende sanatçı, şarkı ve albüm için ayrı ayrı verilir ve her biri bir sanatçının yılın en büyük zaferi sayılır.
- MAMA ve Melon Music Awards genellikle yıl sonuna yakın yapılır. Golden Disc Awards ve Seoul Music Awards ise yeni yılın başında gelir.
- KBS Song Festival, SBS Gayo Daejeon ve MBC Gayo Daejejeon yarışma değil konser. Orada kimse bir şey kazanmaz.
- Hayran oyları sayılır ama genellikle dinlenme, indirme ve albüm satışları ağır basar. Her tören ağırlıkları her yıl kendisi açıklar.
K-pop ödül törenleri listesi: 4 tören, 3 festival
Adında “ödül” geçen her etkinlik hayranlar için aynı ağırlıkta değil. Aşağıdaki dört tören on yılı aşkın süredir sürüyor, açıklanmış ölçütlerle çalışıyor ve herhangi birinden alınan bir daesang sanatçının kariyeri boyunca peşini bırakmıyor. Üç festival ise Kore’nin büyük karasal yayıncılarının yıl sonu özel programları. Ödüllerle aynı nefeste anılıyorlar ama ödül dağıtmıyorlar.
| Etkinlik | Düzenleyen | Genel dönem | Tür | Neye göre belirlenir? |
|---|---|---|---|---|
| MAMA Awards (마마 어워즈) | Mnet, CJ ENM’nin müzik kanalı | Kasım sonu ile Aralık başı arası | Ödül töreni, birkaç daesang | Satış, dinlenme, hayran oyları ve jüri karışımı |
| Melon Music Awards, MMA (멜론뮤직어워드) | Melon, Kakao Entertainment’a bağlı müzik platformu | Kasım sonu ya da Aralık civarı | Ödül töreni, birkaç daesang | Melon dinlenme ve indirme verileri, hayran oyları, jüri |
| Golden Disc Awards (골든디스크어워즈) | Ilgan Sports, Koreli bir spor ve magazin gazetesi | Ocak başı | Ödül töreni, şarkı ve albüm için ayrı daesang | Ağırlıkla satış ve dinlenme verileri ile jüri; hayran oyu çoğunlukla popülerlik ödüllerinde |
| Seoul Music Awards (서울가요대상) | Sports Seoul, Koreli bir gazete | Ocak ya da yılın ilk aylarında | Ödül töreni, geleneksel olarak tek daesang | Satış verileri, jüri ve mobil hayran oyları |
| KBS Song Festival (가요대축제) | KBS | Aralığın son haftaları | Konser, ödül yok | Yayıncının seçtiği sanatçı listesi |
| SBS Gayo Daejeon (가요대전) | SBS | Aralığın son haftaları | Konser, ödül yok | Yayıncının seçtiği sanatçı listesi |
| MBC Gayo Daejejeon (가요대제전) | MBC | Geleneksel olarak yılbaşı gecesi | Konser, ödül yok | Yayıncının seçtiği sanatçı listesi |
Konuşmalarda iki isim daha geçiyor. Circle Chart Music Awards (eski adıyla Gaon Chart Music Awards) ödüllerini liste verilerine dayandırıyor. Korean Music Awards’ı ise eleştirmenler belirliyor ve indie ile tür müziği sanatçılarına daha yakın duruyor, orada hayran oylarının etkisi yok. İkisi de saygın ama büyük dörtlünün çektiği küresel canlı yayın kalabalığını çekmiyorlar.
K-pop’ta daesang nedir, bonsang’dan farkı ne?
Daesang (대상, kelimenin tam anlamıyla “büyük ödül”) bir Kore ödül töreninin en üst ödülüdür. Bir grubun hayran kitlesi idollerine “daesang sanatçısı” dediğinde, grubun en üst kademeye ulaştığını kastediyor. Bu söz yıllarca anılır.
Bonsang (본상, “ana ödül”) onun bir alt basamağı. Bonsang, güçlü bir yıl geçiren yaklaşık bir düzine sanatçıya gider. Golden Disc Awards ve Seoul Music Awards dahil birkaç törende bonsang kazananları daesang’ın seçildiği havuzu oluşturur. Yani bonsang aslında masaya oturma hakkı demek.
Duyacağınız diğer ödüller
- Yılın Çaylağı (신인상, sininsang): bir sanatçı bunu yalnızca bir kez, çıkış yılında kazanabilir. Bu yüzden yeni grupların hayranları en çok bu ödül için çabalar.
- Popülerlik ödülleri: genellikle yalnızca hayran oylarıyla belirlenir. En çok dinlenen şarkıyı değil, en örgütlü hayran kitlesini ödüllendirir.
- Tür ve zanaat ödülleri: en iyi OST, en iyi dans performansı, en iyi yapımcı gibi ödüller törenden törene değişir.
Ödül töreni zaferi ile müzik programı zaferi arasındaki fark
Bunları müzik programı zaferleriyle karıştırmayın. Music Bank, Inkigayo, M Countdown ve Show! Music Core gibi haftalık TV programları haftanın bir numaralı şarkısına kupa verir. Bir grubun “ilk zaferi” denince çoğunlukla bu haftalık kupalardan biri kastedilir.
Daesang ise bambaşka bir ölçek. Buradaki hayran jargonu size yabancıysa bias’tan maknae’ye K-pop terimleri rehberimiz işinizi görür.
MAMA Awards: en büyük küresel sahne
MAMA, yurt dışındaki hayranların en çok duyduğu etkinlik ve zaten bunun için kurulmuş. Mnet 1999’da onu bir müzik videosu ödül töreni olarak başlattı. 2009’da Mnet Asian Music Awards adını aldı, 2022’den beri MAMA Awards markasıyla yapılıyor. 2010’lardan itibaren sık sık Kore dışında, Hong Kong ve Japonya gibi yerlerde düzenlendi. Bu da kimin için yapıldığını gösteriyor: Asya’nın ve ötesinin izleyicileri.
Birkaç daesang var. Genellikle Yılın Sanatçısı, Yılın Şarkısı ve Yılın Albümü bunların arasında, 2022’deki yeniden markalaşmadan beri küresel odaklı bir büyük ödül de eklendi. Kategori adları ve sayıları edisyondan edisyona değişebilir, güncel liste için resmi MAMA Awards sitesine bakın.
MAMA’yı farklı kılan ne?
Asıl çekim noktası prodüksiyon. MAMA özel sahneleriyle tanınıyor: tek seferlik iş birlikleri, yeniden düzenlenmiş hit şarkılar ve haftalık müzik programlarında göremeyeceğiniz uzun performanslar. Kimin kazandığını umursamayan birçok izleyici sırf bu sahneler için izliyor. Akılda tutulması gereken bir nokta da şu: Mnet’in sahibi, sanatçılarda ve yarışma programlarında da payı olan CJ ENM. Eleştirmenler yıllardır yayıncı kuruluşların düzenlediği ödüllerde adalet konusunda soru işaretleri dile getiriyor. Çevrimiçi tartışmaları okurken bu arka planı bilmek işe yarar.
Melon Music Awards (MMA): dinlenme skor tablosu
Melon Music Awards 2009’da başladı ve Kore’nin köklü müzik platformlarından, şimdi Kakao Entertainment’ın parçası olan Melon tarafından düzenleniyor. Ödüller bir dinleme platformundan çıktığı için sonuçlar büyük ölçüde Koreli dinleyicilerin yıl boyunca Melon’da müziği nasıl dinlediğine dayanıyor. MAMA’dan temel fark bu.
Daesang’lar genellikle Yılın Sanatçısı, Yılın Albümü, Yılın Şarkısı ve Yılın Kaydı’nı kapsıyor. Kore’de işe gidip gelenlerin ve karaoke odalarının dilinden düşmeyen bir şarkı, arkasındaki sanatçının uluslararası hayran kitlesi daha küçük olsa bile MMA’da çok iyi sonuç alabilir. Tersi de geçerli.
MMA’nın MAMA’nın söylemediği şeyi söylemesi
Kore’nin kendisi ne dinledi, bilmek mi istiyorsunuz? MMA’yı izleyin. Hangi sanatçıların küresel erişimi en geniş, bunu mu merak ediyorsunuz? MAMA size daha iyi bir tablo verir. İkisi çoğu zaman yılın en büyük isimlerinde uzlaşır. Uzlaşmadıklarında da fark genellikle yurt içi ile uluslararası popülerlik arasındaki açıktan çıkar.
Golden Disc Awards ve Seoul Music Awards: ocak ayının kıdemlileri
Büyük dörtlünün en eski iki üyesi bunlar ve yeni yılı, yeni bitmiş yıla bakarak açıyorlar.
Golden Disc Awards (골든디스크어워즈)
Ilgan Sports, Golden Disc Awards’ı 1986’da başlattı, yani K-pop’un idol çağından bile eski. Ödüller dijital (şarkı) ve albüm olarak iki bölüme ayrılıyor, her biri kendi bonsang’ını ve kendi daesang’ını veriyor. Bu bölünme sayesinde bir sanatçı muazzam fiziksel albüm satışıyla albüm büyük ödülünü alırken, bir başkası dinlenme gücüyle şarkı büyük ödülünü kazanabiliyor. K-pop’ta albüm satışı hâlâ çok şey ifade ediyor, çünkü hayranlar fotokart ve imza günü hakkı için birden fazla kopya alıyor. Bu törenin sonuçları bunu yansıtıyor.
Seoul Music Awards (서울가요대상)
Sports Seoul, Seoul Music Awards’ı 1990’dan beri düzenliyor. Geleneksel olarak tek bir daesang var. Bu da onu dörtlünün kazanılması en zor töreni yapıyor, çünkü kaybı yumuşatacak ikinci bir büyük ödül yok. Hayran oylaması resmi sitede adı verilen bir mobil uygulama üzerinden yürüyor ve popülerlik ödüllerine, bir de ana puanlamanın bir kısmına yansıyor.
Bu ocak törenleri kendi takvimlerine göre işliyor, yani yıl sonu törenleri onların sonucunu önceden göstermiyor. Her birini ayrı bir hüküm olarak değerlendirin. Her tören kendi uygunluk dönemini de sayıyor. Bu yüzden yılın sonlarında çıkan bir yayın farklı törenlerde farklı ödül sezonuna sayılabiliyor.
KBS, SBS ve MBC yıl sonu festivalleri: neden kupa yok?
Her Aralık, Kore’nin üç büyük karasal yayıncısı dev müzik özelleri hazırlıyor: KBS Song Festival (가요대축제), SBS Gayo Daejeon (가요대전) ve MBC Gayo Daejejeon (가요대제전). Eskiden ödül veriyorlardı, ancak yıllar önce bıraktılar ve şimdi kutlama konseri olarak çalışıyorlar.
Bu onları ikincil yapmıyor. Davet almak, yayıncının o yılın başrol isimleri olarak kimi gördüğünü gösteriyor. Üstüne iş birliği sahneleri, eski şarkıların cover’ları ve gruplar arası beklenmedik eşleşmeler de geliyor. Sonraki günlerde internette yayılan klipler bunlar oluyor. Farklı kuşaklardan idollerin tek sahnede nasıl buluştuğuna dair fikir edinmek için beş K-pop kuşağı yazımız iyi bir arka plan sunuyor.
Üç festival birbirinden nasıl ayrılıyor?
- KBS Song Festival: genellikle Aralığın son haftalarında yapılıyor ve yurt dışında bulması en kolay olanı, çünkü KBS’in uluslararası kanalı KBS World var.
- SBS Gayo Daejeon: SBS’in versiyonu, büyük sahne tasarımı ve temalı bölümleriyle biliniyor.
- MBC Gayo Daejejeon: geleneksel olarak yılbaşı gecesi yayınlanıyor, bu yüzden sanatçılar çoğu zaman canlı yayında gece yarısına geri sayıyor.
Tarihler, mekânlar ve sanatçı listeleri her yıl yeniden açıklanıyor. Güvenilir kaynak yayıncının resmi program sayfası. Hayran hesapları kadro söylentilerini genellikle onaylanmadan önce paylaşıyor.
K-pop ödül törenlerinde hayran oyları ve dijital puanlar nasıl işler?
Her tören birkaç farklı puanlama türünü birleştiriyor. Kesin yüzdeler yıldan yıla ve törenden törene değiştiği için burada kalıcı rakamlar bulamazsınız. Ama her törenin dayandığı bileşenleri bulursunuz.
Dört girdi
- Dijital puanlar: dinlenme ve indirmeler. Tek bir platformdan (MMA için Melon) ya da Circle Chart gibi sektör liste verilerinden geliyor.
- Fiziksel albüm satışları: belirli bir uygunluk döneminde satılan kopyalar.
- Jüri ya da uzman paneli puanı: eleştirmenlerden, sektör isimlerinden ya da yapımcılardan oluşan bir panel.
- Hayran oyları: resmi bir uygulama ya da web sitesi üzerinden kullanılıyor. MAMA, Mnet’in Mnet Plus platformunu, MMA ise Melon uygulamasını kullanıyor. Diğer törenler her sezon ortak uygulamalarını resmi sitelerinde duyuruyor.
Zaman ayırmadan önce törenin yayımladığı ölçütleri okuyun. Hayran oylarının hangi ödülleri gerçekten etkilediğini orada görürsünüz. Çoğu zaman bu yalnızca popülerlik ödülü oluyor. Büyük daesang ağırlıkları satış, dinlenme ve jüride kalıyor.
Oyunuzun ne işe yaradığına dair örnek
Diyelim ki en sevdiğiniz grup aynı törende hem bonsang’a hem de popülerlik ödülüne aday. Ölçütlere göre popülerlik ödülü tamamen oylarla belirleniyor, bonsang’da oylamanın payı ise küçük. O zaman günlük oylarınız en çok popülerlik ödülü için işe yarar. Bonsang için daha güçlü katkı, uygunluk döneminde grubun şarkılarını törenin saydığı platformda dinlemek. Hayran toplulukları buna göre plan yapıyor. Örgütlü dinleme ile oylamayı kategorilere bölüyorlar, her sezon ayrıntılı hayran rehberleri görmenizin nedeni bu.
Yabancı hayranların sık yaptığı hatalar
- Törenin saymadığı platformda dinlemek. Küresel bir servis, Kore’ye özel bir ödüle veri sağlamayabilir. Hangi veri kaynaklarının kullanıldığını kontrol edin.
- Oylama kapandıktan sonra oy vermeye çalışmak. Oylama dönemleri genellikle törenden çok önce kapanır.
- Kuralları okumadan para harcamak. Bazı oylama uygulamaları reklam izleyerek ya da uygulama içi satın alımlarla ek oy kazandırıyor. Neye para verdiğinizi ve bunun neyi etkilediğini bilin.
- Tek bir kaybı haksızlık saymak. Farklı törenler farklı veri kullanıyor, dolayısıyla farklı kazananlar beklenir.
K-pop ödül törenlerini yurt dışından nasıl izlersiniz?
Hepsini Kore dışından izleyebilirsiniz. Ödül törenleri canlı televizyon yayını ve son yıllarda İngilizce seçeneklerle uluslararası izleyiciye canlı aktarılıyorlar. Platformlar değişiyor, o yüzden aşağıdakileri başlangıç noktası sayın ve güncel sezon için her birine bakın.
- MAMA Awards: Mnet’in resmi kanallarına ve son yıllarda MAMA’yı küresel izleyiciye taşıyan Mnet Plus platformuna bakın.
- Melon Music Awards: Melon ve resmi ortakları yayın seçeneklerini tören öncesinde duyuruyor.
- Golden Disc ve Seoul Music Awards: her biri yayın ve akış ortaklarını resmi sitesinde ve sosyal medya hesaplarında paylaşıyor.
- KBS Song Festival: yurt dışında genellikle yayıncının uluslararası kanalı KBS World üzerinden izleniyor.
- SBS ve MBC festivalleri: canlı yayın ya da özetler için her yayıncının küresel kanallarına ve resmi YouTube sayfalarına bakın.
Saat dilimleri ve sonradan izleme
Kore Standart Saati UTC+9 ve yaz saati uygulaması yok. Seul’de akşam yapılan bir tören Avrupa’da sabaha karşı, Amerika’da ise öğle saatlerine ya da geceye denk geliyor. Canlı izleyemezseniz resmi kanallar genellikle performansları sonradan tek tek yayımlıyor. Dört saatlik bir yayından çok daha rahat izlenir.
Yabancılar K-pop ödül törenlerine yerinde katılabilir mi?
Evet, ama konser bileti almaktan daha zor. Koltuklar genellikle Kore bilet platformlarındaki genel satış, hayran kulübü kontenjanları ve davetlerin bir karışımından çıkıyor. Yurt dışında yapılan ya da küresel hayranlara yönelik bazı törenlerde uluslararası bir satış sayfası da oluyor.
Şansınızı artırmak için adımlar
- Bilet duyuruları çok az haber vererek gelebildiği için törenin resmi sitesini ve sosyal medya hesaplarını erken sonbahardan itibaren takip edin.
- Koltukları hangi bilet platformunun sattığını ve yabancılara uygun bir küresel sayfası olup olmadığını öğrenin.
- Resmi bir hayran kulübündeyseniz ajansın tören için hayran kulübü çekilişi yapıp yapmadığına bakın.
- Bilet hesabınızı satış gününden çok önce açın ve doğrulayın.
- Seyahatinizi resmi tarihe ve mekâna göre planlayın. Söylentilere dayanarak hiçbir şey rezerve etmeyin.
Bilet alma becerileri normal konserlerden de geçerli, ön satışları, light stick’leri ve hayran tezahüratlarını ayrıntısıyla K-pop konserine nasıl gidilir rehberimizde anlattık.
SSS
En büyük K-pop ödül törenleri hangileri?
Dört ana tören MAMA Awards, Melon Music Awards, Golden Disc Awards ve Seoul Music Awards. Circle Chart Music Awards ile eleştirmenlerin belirlediği Korean Music Awards da ağırlık taşıyor. KBS, SBS ve MBC yıl sonu festivalleri de büyük etkinlikler ama ödülsüz konserler.
Daesang ne demek?
Daesang (대상) büyük ödül demek, bir Kore ödül töreninin en üst ödülü. Büyük törenlerin çoğu yılın sanatçısı, şarkısı ve albümü gibi birkaç tane veriyor. Birini kazanmak, K-pop’un en üst kademesine ulaşmak olarak görülüyor.
Kazananı hayran oyları mı belirliyor?
Kısmen. Hayran oyları popülerlik ödüllerini çoğu zaman tek başına belirler ama daesang ve bonsang puanının genellikle yalnızca bir bölümünü oluşturur. Gerisi satış, dinlenme verileri ve jüriden gelir. Her tören kendi ağırlığını yayımlıyor, oy vermeden önce bakın.
MAMA ile MMA aynı şey mi?
Hayır. MAMA, CJ ENM’nin müzik kanalı Mnet tarafından düzenleniyor ve küresel bir izleyiciye hitap ediyor. MMA ise müzik platformu Melon’un düzenlediği Melon Music Awards ve Kore’deki dinlenme verilerine dayanıyor. İkisi farklı şirketlerin ayrı törenleri.
KBS, SBS ve MBC yıl sonu programları neden artık ödül vermiyor?
Yayıncılar yıl sonu müzik özellerini yıllar önce yarışmasız festivallere çevirdi. Artık performanslara ve özel iş birliği sahnelerine odaklanıyorlar. Davet almak hâlâ güçlü bir yılın işareti sayılıyor.
K-pop ödül törenleri ne zaman yapılıyor?
Sezon genellikle Kasım sonundan yeni yılın başına kadar sürüyor. MAMA ve MMA yıl sonuna doğru, yayıncı festivalleri Aralığın son haftalarında, Golden Disc ve Seoul Music Awards ise yeni yılın başında yapılıyor. Kesin tarihler her yıl değiştiği için her törenin resmi sitesine bakın.
Bu ödül sezonunda sırada ne var?
Duyurularla başlayın. Her tören adayları, oylama dönemlerini ve yayın ortaklarını resmi sitesinde açıklıyor ve bu üç ayrıntı neyi ne zaman yapabileceğinizi belirliyor. Oy vermeyi düşünüyorsanız, oylama açıldığı gün kapanış tarihini takviminize yazın ve törenin gerçekten saydığı platformda dinleyin.
Sonra sonuçları karşılaştırın. MMA’da kazanıp MAMA’da kazanamayan ya da Golden Disc Awards’ta albüm daesang’ını alıp şarkı daesang’ını alamayan bir grup, yılının gerçekte nasıl geçtiğini gösterir: Koreli dinleyiciye karşı küresel hayranlar, fiziksel satışa karşı dinlenme. Ardından yıl sonu festivali performanslarını kaydedin. KBS, SBS ve MBC’nin iş birliği sahneleri, kupalar unutulduktan çok sonra bile hayranların tekrar tekrar izlediği içerik. Seul’de bir tören izlemeyi düşünüyorsanız Kore’yi ziyaret etmek için en iyi zaman rehberimiz kış seyahatinin neler getirdiğini anlatıyor.
Bunlar da ilginizi çekebilir
Kaynaklar k-korea.blog
Fiyatlar, çalışma saatleri ve stok durumu değişebilir. Satın almadan ya da yola çıkmadan önce resmi sayfayı kontrol edin.