19 phút đọc
Cách ăn thịt nướng Hàn Quốc gói gọn trong 5 bước: gọi món, nướng, cắt bằng kéo, cuốn rau và rót rượu cho nhau. Thịt được nướng ngay tại bàn, bạn cuốn trong lá xà lách cùng tỏi và chút nước chấm, còn đồ uống thì rót cho người khác chứ không tự rót cho mình. Nắm chắc mấy điều này là bạn có thể bước vào bất kỳ quán gogi-jip (quán thịt) nào, từ Seoul đến Los Angeles, mà không lúng túng.
Tóm tắt nhanh
- Samgyeopsal là thịt ba chỉ heo không tẩm ướp, galbi là sườn tẩm ướp (bò hoặc heo), còn bulgogi là thịt bò thái mỏng tẩm ướp, thường được nấu trên chảo thay vì nướng trực tiếp trên lửa.
- Nhiều quán thịt nướng Hàn Quốc yêu cầu gọi tối thiểu 2 suất mỗi lần, còn các món ăn kèm (banchan) được tặng kèm và châm thêm miễn phí.
- Dùng kẹp gắp cho thịt sống, đũa của bạn chỉ dành cho đồ đã chín; chiếc kéo trên bàn dùng để cắt thịt thành miếng vừa ăn.
- Đừng tự rót rượu cho mình; hãy rót cho người khác, nhận bằng hai tay và quay nghiêng đi khi uống trước mặt người lớn tuổi hơn.
Samgyeopsal, galbi và bulgogi khác nhau thế nào?
Ba món này hay bị gom chung trong thực đơn ở nước ngoài, nhưng tại Hàn Quốc chúng thường nằm ở những quán khác nhau. Quán chuyên thịt ba chỉ và quán sườn bò là hai kiểu kinh doanh riêng, với nhịp ăn riêng.
Samgyeopsal: ba chỉ heo nguyên vị
Samgyeopsal (nghĩa đen là «thịt ba lớp») là những dải ba chỉ heo dày, để sống và không tẩm ướp. Hương vị đến từ bếp nướng, từ lớp mỡ và từ thứ bạn chấm: dầu mè trộn muối tiêu, ssamjang (tương đặc làm từ đậu nành lên men và ớt) hoặc chỉ muối. Đây là bữa thịt nướng phổ biến nhất ở Hàn Quốc, món dân văn phòng hay gọi sau giờ làm, và cũng là cách rẻ nhất để làm quen.
Galbi: sườn tẩm ướp
Galbi nghĩa là sườn. So-galbi là sườn bò, còn dwaeji-galbi là sườn hoặc vai heo. Cả hai thường được ướp với hỗn hợp xì dầu ngọt, tỏi, dầu mè và hay có thêm lê Hàn Quốc xay, giúp thịt mềm hơn. Vì đường trong nước ướp cháy rất nhanh, galbi cần canh lửa kỹ hơn ba chỉ. Nếu thực đơn ghi saeng-galbi thì đó là sườn không ướp («sống»), dành cho người muốn nếm đúng vị thịt bò.
Bulgogi: thịt bò thái mỏng, chín trong nước thịt
Bulgogi là thịt bò thái mỏng như tờ giấy và tẩm ướp, vị gần giống galbi nhưng không có xương. Ở Hàn Quốc, món này thường được nấu trên chảo hình vòm có rãnh nước xung quanh, hoặc trong chảo nông với nước dùng, miến và rau, nên nó nằm giữa món nướng và món lẩu. Muốn có vị cháy xém của bếp nướng thì gọi galbi. Muốn món ngọt, mềm, dễ ăn cho trẻ nhỏ hay người không ăn cay thì bulgogi là lựa chọn an toàn hơn.
| Món | Loại thịt | Có tẩm ướp? | Cách nấu | Phù hợp với |
|---|---|---|---|---|
| Samgyeopsal | Ba chỉ heo | Không | Nướng trên vỉ phẳng hoặc bếp nướng đến khi giòn | Người mới, nhóm đông, những buổi nhậu |
| Moksal | Thịt cổ/vai heo | Không | Nướng, dày và nạc hơn ba chỉ | Người thấy ba chỉ quá béo |
| Dwaeji-galbi | Sườn hoặc vai heo | Có, xì dầu ngọt | Nướng than hoặc gas, cẩn thận kẻo cháy | Món heo vị ngọt hơn |
| So-galbi | Sườn bò | Thường là có | Nướng, nhân viên hay nướng giúp | Dịp đặc biệt, bữa tối gia đình |
| Chadolbaegi | Thịt bò ức thái mỏng | Không | Áp chảo trên vỉ nóng trong vài giây | Ăn nhanh, nước chấm nhẹ |
| Bulgogi | Thịt bò thái mỏng | Có | Chảo vòm hoặc chảo nông có nước dùng | Trẻ nhỏ, người không ăn cay, bữa ăn đủ với cơm |
Ngoài ba món chính, nên gọi thêm phần thịt nào?
Khi đã biết ba món chính, phần còn lại của thực đơn sẽ dễ đọc hơn nhiều. Đây là những phần bạn hay gặp nhất ở Hàn Quốc.
- Moksal: thịt cổ heo, nhiều thịt hơn ba chỉ và có vân mỡ xen kẽ. Là lựa chọn thứ hai hợp lý sau samgyeopsal.
- Hangjeongsal: thịt má heo, phần nhỏ, dai giòn sần sật mà nhiều người Hàn rất mê.
- Ogyeopsal: ba chỉ còn nguyên da, nên mép thịt nướng lên giòn rụm.
- Chadolbaegi: thịt bò ức thái mỏng đến mức chín chỉ trong vài giây. Thấy đổi màu là ăn ngay.
- Deungsim và kkotsal: thăn lưng bò và các phần có vân mỡ đẹp, thường gọi ở quán hanwoo (hanwoo là giống bò bản địa của Hàn Quốc, được xem là hàng cao cấp và có giá tương ứng).
- Gopchang và makchang: lòng bò hoặc lòng heo, nướng đến khi dai và giòn. Món này kén người ăn, và cả một dòng quán chuyên về nó.
Quy tắc đơn giản cho cả nhóm: bắt đầu bằng phần thịt không ướp, rồi mới chuyển sang thịt tẩm ướp. Đường trong nước ướp galbi dính chặt vào vỉ, nên đa số quán sẽ thay vỉ nướng trước hoặc sau lượt thịt ướp.
Gọi món ở quán thịt nướng Hàn Quốc như thế nào?
Gọi món đơn giản hơn bạn tưởng, nhưng có vài thói quen khiến du khách bất ngờ.
- Ngồi trước, gọi sau. Nhân viên thường xếp chỗ và nhóm bếp ngay khi bạn chưa quyết định xong.
- Gọi theo suất (in-bun). Thực đơn tính thịt theo suất, và nhiều quán yêu cầu tối thiểu 2 suất để bắt đầu. Cách hay dùng là gọi một suất cho mỗi người, rồi thêm dần.
- Gọi nhân viên bằng nút bấm hoặc một câu. Nhiều bàn có chuông gọi. Nếu không, một câu «Jeogiyo» (xin lỗi, cho tôi hỏi) là đủ lịch sự.
- Gọi đồ uống và món phụ riêng. Cơm (gonggi-bap), món canh hầm và mì lạnh thường được gọi riêng, hay là về cuối bữa.
- Thanh toán ở quầy khi ra về. Ở hầu hết nhà hàng Hàn Quốc, hóa đơn không được mang ra bàn, và tiền tip không nằm trong thói quen ăn uống của người Hàn.
Giá thay đổi nhiều theo khu vực, loại thịt và việc bò là hanwoo hay nhập khẩu, vì vậy hãy xem bảng thực đơn hoặc trang của quán trên ứng dụng bản đồ như Naver Map hay KakaoMap trước khi đi.
Banchan là gì, có miễn phí không?
Banchan là các món ăn kèm nhỏ được dọn ra trước khi có thịt. Ở quán thịt nướng, bạn có thể gặp kim chi, giá đỗ trộn, củ cải muối, món hành lá trộn gọi là pajeori, món trứng hấp nhỏ (gyeran-jjim) và đôi khi là một bát canh tương đậu.
Các món này đi kèm khi bạn gọi thịt và được châm thêm không tính phí. Hãy gọi nhân viên một cách lịch sự, hoặc tìm quầy tự phục vụ gần bếp để tự lấy thêm rau xà lách và đồ ăn kèm. Lấy vừa đủ là bình thường; chất đầy những đĩa mà bạn không ăn hết thì bị coi là thiếu tế nhị.
Một số banchan sinh ra để lên bếp nướng. Kim chi, tép tỏi và nấm cắt lát thường được đặt ở rìa vỉ để chín trong mỡ heo. Nếu có đĩa tỏi sống nhỏ đặt cạnh bếp, đó chính là gợi ý cho bạn.
Cách ăn thịt nướng Hàn Quốc: cuốn ssam từng bước
Ssam nghĩa là «cuốn», và đó là cách phần lớn người Hàn ăn thịt nướng. Bạn không cần cuốn mọi miếng, nhưng đây là cách ăn kinh điển, cũng là lý do bàn ăn đầy lá rau.
- Đặt một lá xà lách (hoặc kkaennip, lá tía tô Hàn Quốc, có vị thoang thoảng giống bạc hà và hồi) phẳng trên lòng bàn tay trái.
- Cho vào một miếng thịt đã nướng, chấm dầu mè và muối hay không tùy bạn.
- Thêm một chút ssamjang lên trên.
- Thêm đồ ăn kèm: một lát tỏi sống hoặc tỏi nướng, một khoanh ớt xanh, một ít pajeori hay kim chi.
- Gói lá lại và ăn trong một miếng.
Quy tắc «một miếng» quan trọng hơn bạn nghĩ. Cuốn quá to thì dễ bung giữa chừng, còn cắn một miếng ssam làm đôi bị coi là hơi lộn xộn. Hãy cuốn nhỏ thôi. Nếu bạn chưa quen tỏi sống, cứ nướng tỏi trước; tỏi nướng mềm và ngọt.
Một số quán còn mang ra những lát củ cải muối mỏng (ssam-mu) hoặc bánh tráng để thay lá cuốn. Cùng ý tưởng, khác ở độ giòn.
Ai là người nướng thịt?
Điều này tùy quán và tùy phần thịt. Ở nhiều quán bò, nhất là quán hanwoo cao cấp, nhân viên nướng giúp vì thời điểm lật thịt chính là thứ bạn trả tiền. Ở một quán samgyeopsal bình dân, bạn có thể được làm mẫu lượt đầu rồi cái kẹp sẽ về tay bạn.
Trong nhóm người Hàn, người nhỏ tuổi nhất hoặc cấp bậc thấp nhất thường cầm kẹp, hoặc đơn giản là ai nướng giỏi nhất thì nướng. Chủ động đề nghị nướng là cử chỉ thân thiện, và nếu một người lớn tuổi hơn đỡ lấy kẹp thì cứ để họ làm.
Nướng thế nào để không hỏng miếng thịt?
- Đợi vỉ thật nóng rồi mới đặt thịt xuống, nếu không thịt sẽ dính.
- Ba chỉ: để một mặt vàng rồi mới lật. Lật liên tục khiến thịt nhợt nhạt.
- Dùng kéo cắt khi mặt ngoài đã vàng, rồi nướng nốt các miếng nhỏ.
- Thịt heo phải chín hẳn. Thịt bò có thể lấy ra sớm hơn, tùy khẩu vị.
- Thịt tẩm ướp cháy rất nhanh; hãy lật thường xuyên và xin vỉ mới khi vỉ đã đen.
Kẹp, kéo và đũa
Dùng kẹp cho thịt sống, còn đũa của bạn chỉ dùng cho đồ đã chín. Đây vừa là phép lịch sự vừa là vệ sinh thực phẩm cơ bản. Chiếc kéo nhà bếp hoàn toàn bình thường ở Hàn Quốc, dùng để cắt thịt, mì và kim chi ngay tại bàn.
Phép tắc uống rượu khi ăn thịt nướng Hàn Quốc là gì?
Thịt nướng Hàn Quốc và soju (rượu chưng cất trong, thường đựng trong chai xanh nhỏ) đi liền với nhau, thường có thêm bia. Pha hai thứ thành somaek (soju cộng maekju, tức bia) là thói quen phổ biến trên bàn nhậu. Bạn không bắt buộc phải uống rượu, nói rằng mình chỉ uống nước ngọt cũng không sao, nhưng các quy tắc rót vẫn áp dụng.
- Đừng tự rót cho mình. Rót cho người khác và họ sẽ rót lại cho bạn.
- Để ý ly cạn. Chỉ rót thêm khi ly đã cạn, đừng rót khi ly còn một nửa.
- Dùng hai tay với người lớn tuổi. Khi rót hoặc nhận rượu từ người lớn tuổi hay cấp trên, hãy cầm chai hoặc ly bằng hai tay, hoặc dùng tay kia đỡ cánh tay đang rót.
- Quay đầu đi. Khi uống trước mặt người lớn tuổi hơn, hãy quay nghiêng người một chút khi nhấp.
- Cụng ly với «geonbae» (cạn ly). Cụng ly của bạn thấp hơn ly của người lớn tuổi một chút.
Nhịp uống do bạn quyết định. Văn hóa uống rượu của người Hàn có thể diễn ra nhanh, và ở một bàn tử tế thì không ai phiền nếu bạn nhâm nhi một ly cả tối.
Người Hàn kết thúc bữa thịt nướng bằng món gì?
Thịt hiếm khi là món cuối. Người Hàn thường gọi một món «chốt bữa» khi việc nướng thưa dần, và đó là lúc bữa thịt nướng trở thành một bữa ăn trọn vẹn.
- Doenjang-jjigae: canh tương đậu với đậu phụ và rau, ăn cùng một bát cơm. Lựa chọn phổ biến nhất ở quán thịt heo.
- Naengmyeon: mì kiều mạch lạnh trong nước dùng đá (mul-naengmyeon) hoặc trộn sốt cay (bibim-naengmyeon). Được ưa chuộng sau galbi, và bạn có thể cuốn mì quanh miếng thịt còn thừa.
- Bokkeumbap: cơm chiên làm ngay trên vỉ nướng, với kim chi, rong biển và phần mỡ còn lại. Hãy hỏi nhân viên xem quán có làm không.
- Gyeran-jjim: trứng hấp xốp mềm, đôi khi được tặng, đôi khi phải gọi.
Nếu chỉ gọi một món, hãy gọi canh hầm với cơm. Nó cắt bớt vị ngấy, và đó cũng là món mà phần lớn người Hàn ở bàn bên cạnh đang ăn.
Thịt nướng Hàn Quốc ở nước ngoài có khác ở Hàn Quốc không?
Có, ở vài điểm hữu ích. Tại Mỹ và nhiều nước khác, buffet nướng Hàn Quốc (all-you-can-eat, AYCE) là mô hình phổ biến: một mức giá cố định cho mỗi người, thực đơn dài nhiều loại thịt và có giới hạn thời gian. Ở Hàn Quốc, đa số quán thịt nướng chuyên một loại thịt và tính tiền theo suất, dù quán kiểu buffet cũng có.
Các quán ở nước ngoài thường phục vụ ba chỉ, ức bò, bulgogi và galbi trên cùng một bàn, cùng những món thêm kiểu Mỹ như bắp phô mai. Ở Hàn Quốc, bạn dễ chọn quán thịt heo hoặc quán thịt bò rồi gắn bó với đó. Bộ banchan cũng khác nhau. Quán Hàn ở quê nhà thường dọn ít món hơn, đơn giản hơn, tập trung vào những gì hợp với thịt.
Phép tắc thì mang đi đâu cũng dùng được. Kẹp cho thịt sống, cuốn nhỏ, rót rượu cho nhau: tất cả đều áp dụng ở Koreatown cũng như ở Seoul. Ngoại lệ chính là tiền tip, theo tập quán của từng nước.
FAQ
Ăn thịt nướng Hàn Quốc có ăn với cơm không?
Thường là không ngay từ đầu. Nhiều người Hàn ăn thịt cuốn rau xà lách với banchan, rồi gọi cơm cùng canh hầm vào cuối bữa. Ở quán bulgogi, cơm thường được dọn kèm từ đầu.
Một người có thể ăn thịt nướng Hàn Quốc một mình không?
Hơi khó, vì nhiều quán yêu cầu tối thiểu 2 suất mỗi lần gọi hoặc mỗi bàn. Ăn một mình (honbap) đã phổ biến hơn ở Hàn Quốc, và một số quán được thiết kế cho khách đi lẻ, vì vậy hãy tìm quán có ghi suất một người hoặc hỏi trước khi ngồi.
Ssamjang được làm từ gì?
Ssamjang là loại tương chấm đặc, làm chủ yếu từ doenjang (tương đậu nành lên men) và gochujang (tương ớt lên men), thường trộn thêm tỏi, dầu mè và mè rang. Vị mặn đậm đà với chút cay nhẹ, và mỗi miếng cuốn chỉ cần một chút xíu.
Tự nướng thịt ở quán có nhân viên nướng có bị coi là bất lịch sự không?
Không bất lịch sự, nhưng có thể hơi khó xử nếu nhân viên đang canh thời gian nướng. Ở quán bò mà nhân viên đang nướng, hãy để họ làm xong. Ở quán thịt heo bình dân, không ai phiền nếu bạn tự nướng.
Có nên boa ở quán thịt nướng Hàn Quốc không?
Không. Tiền tip không phải thói quen ở Hàn Quốc và phí phục vụ đã nằm trong giá. Bạn thanh toán ở quầy khi ra về; một câu «jal meogeosseumnida» (tôi đã ăn ngon) là cách cảm ơn nhân viên rất ấm áp.
Người ăn chay nên gọi gì ở quán thịt nướng Hàn Quốc?
Lựa chọn rất hạn chế ở các quán chuyên thịt. Thường bạn có thể ăn xà lách cuốn với nấm nướng, tỏi và một số banchan, nhưng kim chi và các món canh hay có nước mắm, tôm hoặc nước dùng thịt, nên hãy hỏi nhân viên trước khi gọi.
Đêm thịt nướng đầu tiên nên gọi gì?
Cứ giữ đơn giản. Với 2 đến 4 người, hãy bắt đầu bằng samgyeopsal và moksal, cuốn với lá tía tô và tỏi nướng, rồi kết thúc bằng doenjang-jjigae và cơm. Lần sau, thử một quán galbi hoặc quán hanwoo, nơi nhân viên nướng bò và bạn có thể xem họ canh thời gian ra sao.
Nếu bạn lên kế hoạch cho chuyến đi Seoul xoay quanh ăn uống, chắc chắn bạn cũng sẽ mua sắm giữa các bữa. Hướng dẫn nên mua gì ở Olive Young có phần hoàn thuế, và nếu bạn sẽ đi bộ cả ngày qua chợ và các con phố ẩm thực, hãy đọc cách chọn kem chống nắng Hàn Quốc trước khi đi. Muốn xem thực đơn và giá hiện tại, hãy kiểm tra trang của từng quán trên Naver Map hoặc KakaoMap; cả hai đều có tiếng Anh và là công cụ chính của người Hàn.
Bài liên quan
Nguồn k-korea.blog
Giá, giờ mở cửa và tình trạng hàng có thể thay đổi. Hãy kiểm tra trang chính thức trước khi mua hoặc đi.