Σεούλ τώρα

Ο Πόλεμος της Κορέας εξηγημένος: γιατί η εκεχειρία του 1953 δεν έγινε ειρήνη

15 λεπτά ανάγνωσης

Ο Πόλεμος της Κορέας εξηγημένος: η Βόρεια Κορέα εισέβαλε στον Νότο στις 25 Ιουνίου 1950 και οι μάχες σταμάτησαν τον Ιούλιο του 1953. Ο πόλεμος δεν τελείωσε επίσημα, γιατί η εκεχειρία της 27ης Ιουλίου 1953 σταμάτησε μόνο τους πυροβολισμούς ανάμεσα στους στρατούς. Η συνθήκη ειρήνης που έπρεπε να ακολουθήσει δεν υπογράφηκε ποτέ, και οι δύο Κορέες παραμένουν τεχνικά εν πολέμω, χωρισμένες από μια ουδέτερη ζώνη πλάτους 4 χλμ. που λέγεται DMZ.

Στη Νότια Κορέα ο πόλεμος λέγεται συνήθως 6·25 전쟁 (yugio jeonjaeng, «ο πόλεμος 6-2-5», από την ημερομηνία έναρξης) ή 한국전쟁 (Hanguk jeonjaeng). Η Βόρεια Κορέα τον αποκαλεί «Πόλεμο της Απελευθέρωσης της Πατρίδας». Στις ΗΠΑ τον λένε συχνά «Ξεχασμένο Πόλεμο». Είναι η ίδια σύγκρουση, και εξηγεί περισσότερα για την Κορέα των ειδήσεων από οποιοδήποτε άλλο μεμονωμένο γεγονός.

Βασικά σημεία

  • Ο πόλεμος ξέσπασε στις 25 Ιουνίου 1950, πέντε χρόνια αφότου οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση χώρισαν την Κορέα στον 38ο παράλληλο.
  • Την εκεχειρία του 1953 υπέγραψαν οι διοικητές της Διοίκησης του ΟΗΕ, του στρατού της Βόρειας Κορέας και των κινεζικών δυνάμεων. Η Νότια Κορέα δεν την υπέγραψε ποτέ.
  • Η DMZ έχει πλάτος περίπου 4 χλμ. και μήκος περίπου 250 χλμ. (155 μίλια). Το Panmunjom είναι το μοναδικό σημείο όπου οι δύο πλευρές βρίσκονται πρόσωπο με πρόσωπο.
  • Χωρίς συνθήκη ειρήνης ο πόλεμος είναι νομικά σε παύση, κι αυτός είναι ένας από τους λόγους που οι Νοτιοκορεάτες άντρες εξακολουθούν να υπηρετούν υποχρεωτικά στον στρατό.

Τι προκάλεσε τον Πόλεμο της Κορέας το 1950;

Ο πόλεμος ξεκίνησε από ένα σύνορο που δεν διάλεξε κανείς στην Κορέα. Η Ιαπωνία κυβερνούσε την Κορέα ως αποικία από το 1910 έως την ήττα της το 1945. Καθώς τελείωνε ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση συμφώνησαν να δεχτούν την ιαπωνική παράδοση στην Κορέα χωρίζοντας τη χερσόνησο στον 38ο παράλληλο, μια γραμμή γεωγραφικού πλάτους, με σοβιετικά στρατεύματα στον βορρά και αμερικανικά στον νότο.

Η διαίρεση θα ήταν προσωρινή. Δεν ήταν. Καθώς ο Ψυχρός Πόλεμος σκλήρυνε, οι συνομιλίες για μία ενιαία κορεατική κυβέρνηση δεν οδήγησαν πουθενά και το 1948 ανακηρύχθηκαν δύο αντίπαλα κράτη: η Δημοκρατία της Κορέας (Νότια Κορέα) στη Σεούλ υπό τον Syngman Rhee και η Λαϊκή Δημοκρατία της Κορέας (Βόρεια Κορέα) στην Πιονγκγιάνγκ υπό τον Κιμ Ιλ Σουνγκ (Kim Il Sung). Καθένα διεκδικούσε ότι είναι η μόνη νόμιμη κυβέρνηση ολόκληρης της Κορέας. Και τα δύο το διεκδικούν ακόμη.

Ποιος ξεκίνησε τον Πόλεμο της Κορέας;

Η Βόρεια Κορέα. Στις 25 Ιουνίου 1950 ο στρατός της πέρασε τον 38ο παράλληλο με πλήρη εισβολή και κατέλαβε τη Σεούλ μέσα σε λίγες μέρες. Συνοριακές συγκρούσεις γίνονταν ήδη επί μήνες, όμως η εισβολή ήταν το βήμα που μετέτρεψε μια διαιρεμένη χώρα σε πεδίο πολέμου. Τα σοβιετικά αρχεία που άνοιξαν μετά τον Ψυχρό Πόλεμο δείχνουν ότι ο Στάλιν ενέκρινε το σχέδιο του Κιμ Ιλ Σουνγκ και ότι ο Μάο Τσε Τουνγκ συμφώνησε να το στηρίξει. Η επίσημη ιστορία της Βόρειας Κορέας λέει ακόμη ότι επιτέθηκε πρώτος ο Νότος, ισχυρισμός που οι ιστορικοί δεν δέχονται.

Γιατί ενεπλάκησαν οι ΗΠΑ;

Η Ουάσιγκτον διάβασε την εισβολή ως κομμουνιστική επέκταση που έπρεπε να ανακοπεί. Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ κάλεσε γρήγορα τα μέλη να βοηθήσουν τη Νότια Κορέα, σε μια στιγμή που η Σοβιετική Ένωση μποϊκοτάριζε το Συμβούλιο και δεν μπορούσε να ασκήσει βέτο. Γι’ αυτό οι δυνάμεις που πολέμησαν υπέρ του Νότου το έκαναν υπό Διοίκηση του ΟΗΕ (UN Command), με επικεφαλής τις ΗΠΑ.

Ο πόλεμος της Κορέας εξηγημένος: το χρονολόγιο 1950-1953 σε 4 φάσεις

Το μέτωπο κινήθηκε πάνω κάτω στη χερσόνησο με τρομακτική ταχύτητα τον πρώτο χρόνο και μετά πάγωσε. Βοηθά να σκεφτεί κανείς τον πόλεμο σε τέσσερις φάσεις.

  1. Ο Βορράς σπρώχνει νότια (Ιούνιος έως Σεπτέμβριος 1950). Οι νοτιοκορεατικές και αμερικανικές δυνάμεις αναγκάστηκαν να υποχωρήσουν σε μια μικρή γωνιά γύρω από το Μπουσάν στα νοτιοανατολικά, γνωστή ως Περίμετρος του Πουσάν (Pusan Perimeter).
  2. Ο ΟΗΕ σπρώχνει βόρεια (Σεπτέμβριος έως Νοέμβριος 1950). Η αμφίβια απόβαση του στρατηγού Ντάγκλας Μακάρθουρ στο Ίντσον, κοντά στη Σεούλ, στις 15 Σεπτεμβρίου έκοψε τις γραμμές ανεφοδιασμού της Βόρειας Κορέας. Οι δυνάμεις του ΟΗΕ ανακατέλαβαν τη Σεούλ, πέρασαν τον 38ο παράλληλο και προέλασαν προς τον ποταμό Γιαλού, στα κινεζικά σύνορα.
  3. Η Κίνα μπαίνει στον πόλεμο (τέλη 1950 έως άνοιξη 1951). Εκατοντάδες χιλιάδες Κινέζοι στρατιώτες, επισήμως «εθελοντές», πέρασαν τα σύνορα και έσπρωξαν τις δυνάμεις του ΟΗΕ πίσω προς νότο. Η Σεούλ έπεσε για δεύτερη φορά τον Ιανουάριο του 1951 και ανακαταλήφθηκε τον Μάρτιο. Ως τότε η πρωτεύουσα είχε αλλάξει χέρια τέσσερις φορές.
  4. Αδιέξοδο και συνομιλίες (μέσα 1951 έως Ιούλιος 1953). Το μέτωπο σταθεροποιήθηκε κοντά στον 38ο παράλληλο. Επί δύο χρόνια οι στρατιώτες έδιναν σκληρές μάχες για λόφους όπως το Heartbreak Ridge και το Pork Chop Hill, ενώ οι διαπραγματευτές διαφωνούσαν στο τραπέζι.
Ημερομηνία Γεγονός Γιατί έχει σημασία
1910-1945 Η Ιαπωνία κυβερνά την Κορέα ως αποικία Η Κορέα δεν έχει δική της κυβέρνηση όταν η Ιαπωνία παραδίδεται
Αύγουστος 1945 ΗΠΑ και Σοβιετική Ένωση χωρίζουν την Κορέα στον 38ο παράλληλο Μια «προσωρινή» γραμμή γίνεται εθνικό σύνορο
1948 Ιδρύονται η Νότια Κορέα (Αύγουστος) και η Βόρεια Κορέα (Σεπτέμβριος) Δύο κράτη, το καθένα διεκδικεί ολόκληρη τη χερσόνησο
25 Ιουνίου 1950 Η Βόρεια Κορέα εισβάλλει Ξεκινά ο πόλεμος, η Σεούλ πέφτει μέσα σε λίγες μέρες
15 Σεπτεμβρίου 1950 Απόβαση στο Ίντσον Οι δυνάμεις του ΟΗΕ ανακτούν τη Σεούλ και κινούνται βόρεια
Οκτώβριος 1950 Η Κίνα μπαίνει στον πόλεμο Ο πόλεμος γίνεται αμερικανοκινεζική αναμέτρηση σε κορεατικό έδαφος
Απρίλιος 1951 Ο πρόεδρος Τρούμαν παύει τον Μακάρθουρ Η Ουάσιγκτον αποκλείει την επέκταση του πολέμου στην Κίνα
Ιούλιος 1951 Ανοίγουν οι συνομιλίες εκεχειρίας στο Καεσόνγκ, αργότερα μεταφέρονται στο Panmunjom Δύο χρόνια συνομιλιών ενώ οι μάχες συνεχίζονται
27 Ιουλίου 1953 Υπογραφή της εκεχειρίας στο Panmunjom Οι μάχες σταματούν, χωρίς συνθήκη ειρήνης
Οκτώβριος 1953 Υπογραφή της Συνθήκης Αμοιβαίας Άμυνας ΗΠΑ-Νότιας Κορέας Η βάση για την παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων στην Κορέα μέχρι σήμερα
1954 Η Διάσκεψη της Γενεύης αποτυγχάνει να συμφωνήσει σε κορεατική διευθέτηση Η τελευταία πραγματική προσπάθεια για συμφωνία ειρήνης εκείνης της εποχής
Το κτίριο και η πλατεία του Πολεμικού Μνημείου της Κορέας στο Γιονγκσάν της Σεούλ
Photo: War Memorial Korea 20150623 03 (19044462756) by Republic of Korea from Seoul, Republic of Korea, CC BY-SA 2.0

Ποιοι πολέμησαν στον Πόλεμο της Κορέας και γιατί μπήκε η Κίνα;

Από τη μία πλευρά βρίσκονταν η Νότια Κορέα και η Διοίκηση του ΟΗΕ. Δεκαέξι χώρες έστειλαν μαχητικά στρατεύματα, ανάμεσά τους οι ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς, η Τουρκία, η Αυστραλία, οι Φιλιππίνες, η Αιθιοπία, η Κολομβία και η Ταϊλάνδη, ενώ αρκετές ακόμη έστειλαν ιατρικές μονάδες. Οι ΗΠΑ διέθεσαν με διαφορά τη μεγαλύτερη ξένη δύναμη.

Από την άλλη στέκονταν η Βόρεια Κορέα και η Κίνα, με τη Σοβιετική Ένωση να προσφέρει όπλα, συμβούλους και, κρυφά, πιλότους. Η Μόσχα κράτησε χαμηλά τον ρόλο της για να αποφύγει άμεση σύγκρουση με τις ΗΠΑ.

Γιατί μπήκε η Κίνα στον Πόλεμο της Κορέας;

Η νέα κυβέρνηση του Μάο, που ιδρύθηκε το 1949, έβλεπε τα αμερικανικά στρατεύματα να προελαύνουν προς τον Γιαλού ως απειλή για την ίδια την Κίνα. Το Πεκίνο είχε προειδοποιήσει ότι θα επέμβει αν οι δυνάμεις του ΟΗΕ περνούσαν τον 38ο παράλληλο. Όταν το έκαναν, η Κίνα έστειλε τις δυνάμεις της με την ονομασία Κινέζοι Λαϊκοί Εθελοντές, κάτι που της επέτρεπε να πολεμά χωρίς να κηρύξει επίσημα πόλεμο στις ΗΠΑ.

Πόσοι άνθρωποι πέθαναν στον Πόλεμο της Κορέας;

Κανείς δεν γνωρίζει με ακρίβεια και οι εκτιμήσεις διαφέρουν πολύ. Τα συνήθη σύνολα που αναφέρονται φτάνουν περίπου τα 3 εκατομμύρια νεκρούς, με μεγάλο μερίδιο αμάχων, και περίπου 36.000 νεκρούς Αμερικανούς. Πόλεις όπως η Σεούλ και η Πιονγκγιάνγκ καταστράφηκαν σε μεγάλο βαθμό και εκατομμύρια άνθρωποι εκτοπίστηκαν. Οικογένειες που τις χώρισε το κινούμενο μέτωπο βρέθηκαν συχνά στις δύο πλευρές της τελικής γραμμής και οι περισσότερες δεν ξαναείδαν ποτέ η μία την άλλη.

Γιατί ο Πόλεμος της Κορέας έληξε με εκεχειρία το 1953;

Μέχρι τα μέσα του 1951 και οι δύο πλευρές καταλάβαιναν ότι καμία δεν μπορούσε να νικήσει ολοκληρωτικά χωρίς έναν πολύ μεγαλύτερο πόλεμο. Οι συνομιλίες που άνοιξαν τον Ιούλιο εκείνου του έτους στόχευαν να σταματήσουν τις μάχες, όχι να λύσουν το μέλλον της Κορέας. Αυτή η δουλειά αφέθηκε για αργότερα.

Οι συνομιλίες τράβηξαν δύο χρόνια. Το μεγαλύτερο αγκάθι ήταν οι αιχμάλωτοι πολέμου. Πολλοί Κινέζοι και Βορειοκορεάτες αιχμάλωτοι που κρατούσε ο ΟΗΕ δεν ήθελαν να γυρίσουν σπίτι τους και η πλευρά του ΟΗΕ επέμενε ότι δεν μπορούσαν να επιστραφούν με το ζόρι. Η Βόρεια Κορέα και η Κίνα ζητούσαν αρχικά να επιστραφούν όλοι. Ο συμβιβασμός ήταν μια ουδέτερη επιτροπή που θα χειριζόταν τους αιχμαλώτους που αρνούνταν την επαναπατριση.

Δύο ακόμη πράγματα βοήθησαν να κλείσει η συμφωνία: ο θάνατος του Στάλιν τον Μάρτιο του 1953 και ένας νέος πρόεδρος των ΗΠΑ, ο Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, που ήθελε να τελειώσει ο πόλεμος. Η εκεχειρία υπογράφηκε στο Panmunjom στις 27 Ιουλίου 1953 από τους διοικητές τριών δυνάμεων: της Διοίκησης του ΟΗΕ, του Κορεατικού Λαϊκού Στρατού της Βόρειας Κορέας και των Κινέζων Λαϊκών Εθελοντών.

Γιατί δεν υπέγραψε η Νότια Κορέα την εκεχειρία;

Ο πρόεδρος Syngman Rhee αντιτασσόταν σε κάθε συμφωνία που άφηνε την Κορέα διαιρεμένη και ήθελε να συνεχίσει να πολεμά για την ενοποίηση. Δεν υπέγραψε, αν και η Νότια Κορέα συμμορφώθηκε με την κατάπαυση του πυρός. Σε αντάλλαγμα οι ΗΠΑ δέχτηκαν μια συνθήκη αμοιβαίας άμυνας, που υπογράφηκε τον Οκτώβριο. Η απουσία της Νότιας Κορέας από τη σελίδα των υπογραφών εξακολουθεί να έχει σημασία, όπως θα δείτε παρακάτω.

Γιατί δεν υπάρχει συνθήκη ειρήνης για τον Πόλεμο της Κορέας

Η εκεχειρία είναι στρατιωτική συμφωνία ανάμεσα σε διοικητές για να σταματήσουν οι μάχες. Η συνθήκη ειρήνης είναι πολιτική συμφωνία ανάμεσα σε κυβερνήσεις που τερματίζει έναν πόλεμο νομικά και ρυθμίζει σύνορα και σχέσεις. Το έγγραφο του 1953 όριζε ότι μια πολιτική διάσκεψη θα ακολουθούσε μέσα σε τρεις μήνες για να λύσει το κορεατικό ζήτημα. Η διάσκεψη συνήλθε τελικά στη Γενεύη το 1954 και κατέρρευσε, κυρίως για το πώς θα γίνονταν πανκορεατικές εκλογές και για το αν έπρεπε να αποχωρήσουν τα ξένα στρατεύματα. Από τότε δεν έχει υπογραφεί καμία συνθήκη.

Εκεχειρία 1953 Συνθήκη ειρήνης
Ποιος υπογράφει Στρατιωτικοί διοικητές (Διοίκηση ΟΗΕ, Βόρεια Κορέα, Κίνα) Κυβερνήσεις
Τι κάνει Σταματά τις μάχες, ορίζει γραμμή οριοθέτησης και ζώνη-ανάχωμα Τερματίζει επίσημα τον πόλεμο και ρυθμίζει πολιτικά ζητήματα
Σύνορο Στρατιωτική γραμμή μόνο στη στεριά Θα όριζε συμφωνημένα σύνορα, και στη θάλασσα
Κατάσταση σήμερα Σε ισχύ Δεν υπογράφηκε ποτέ

Γιατί είναι τόσο δύσκολη μια συνθήκη ειρήνης;

Επειδή μια συνθήκη θα ανάγκαζε να απαντηθούν τα ερωτήματα για τα οποία έγινε ο πόλεμος. Ποια κυβέρνηση είναι νόμιμη; Το σύνταγμα της Νότιας Κορέας θεωρεί δικό της έδαφος ολόκληρη τη χερσόνησο και οι ιδρυτικοί ισχυρισμοί της Βόρειας Κορέας είναι ο καθρέφτης τους. Πρέπει να μείνουν αμερικανικά στρατεύματα στον Νότο; Τι θα γίνει με το πυρηνικό πρόγραμμα της Βόρειας Κορέας;

Και ποιος θα υπέγραφε; Η Βόρεια Κορέα πιέζει εδώ και καιρό για συμφωνία απευθείας με τις ΗΠΑ, ενώ η Νότια Κορέα, που δεν υπέγραψε την εκεχειρία, επιμένει ότι πρέπει να είναι μέρος κάθε ειρήνευσης. Τα κινεζικά στρατεύματα έφυγαν από τη Βόρεια Κορέα ως το 1958, όμως το Πεκίνο ήταν υπογράφων, άρα θα τεθεί και ο δικός του ρόλος.

Τι είναι η «δήλωση λήξης του πολέμου»;

Είναι μια πολιτική δήλωση ότι ο πόλεμος τελείωσε, πιο αδύναμη από μια συνθήκη, που από μόνη της δεν θα αντικαθιστούσε την εκεχειρία. Η ιδέα έχει επανέλθει επανειλημμένα στη διακορεατική διπλωματία. Στη Διακήρυξη του Panmunjom του 2018 οι ηγέτες των δύο Κορεών δεσμεύτηκαν να επιδιώξουν τη δήλωση λήξης του πολέμου και τη μετατροπή της εκεχειρίας σε καθεστώς ειρήνης. Η δέσμευση αυτή δεν έχει υλοποιηθεί.

Τι είναι η DMZ και πώς λειτουργεί ακόμη η εκεχειρία;

Η εκεχειρία χάραξε μια Στρατιωτική Γραμμή Οριοθέτησης (Military Demarcation Line) περίπου εκεί όπου βρισκόταν το μέτωπο το 1953. Διασχίζει τη χερσόνησο υπό γωνία ως προς τον παλιό 38ο παράλληλο, βουτώντας νοτιότερα στα δυτικά και ανεβαίνοντας βορειότερα στα ανατολικά. Κάθε πλευρά αποσύρθηκε 2 χλμ. από τη γραμμή, δημιουργώντας την Αποστρατιωτικοποιημένη Ζώνη (DMZ): πλάτους περίπου 4 χλμ. και μήκους περίπου 250 χλμ.

Το όνομα παραπλανά. Η ίδια η DMZ υποτίθεται ότι δεν έχει βαρέα όπλα, αλλά η γη εκατέρωθεν είναι από τα πιο βαριά οπλισμένα σύνορα του κόσμου, γεμάτη φράχτες, νάρκες και φυλάκια. Επειδή οι άνθρωποι μένουν έξω εδώ και δεκαετίες, τμήματά της έγιναν και ένα τυχαίο καταφύγιο άγριας ζωής.

Τι είναι το Panmunjom;

Το Panmunjom είναι το χωριό όπου υπογράφηκε η εκεχειρία και η Κοινή Ζώνη Ασφαλείας (Joint Security Area, JSA) είναι το μοναδικό σημείο της DMZ όπου στρατιώτες των δύο πλευρών στέκονται σε οπτική επαφή. Τα διάσημα μπλε παραπήγματα βρίσκονται πάνω στη γραμμή οριοθέτησης. Έχει φιλοξενήσει στρατιωτικές συνομιλίες, ανταλλαγές αιχμαλώτων και διακορεατικές συνόδους κορυφής, μεταξύ αυτών και τη συνάντηση του 2018 που έβγαλε τη Διακήρυξη του Panmunjom.

Ποιος κρατά σε λειτουργία την εκεχειρία;

Η εκεχειρία ίδρυσε μια Στρατιωτική Επιτροπή Ανακωχής (Military Armistice Commission) για τις παραβιάσεις και μια Εποπτική Επιτροπή Ουδέτερων Εθνών (Neutral Nations Supervisory Commission) με τη Σουηδία, την Ελβετία, την Πολωνία και την Τσεχοσλοβακία. Η Διοίκηση του ΟΗΕ, με επικεφαλής ακόμη Αμερικανό στρατηγό, παραμένει ο υπογράφων από τη νότια πλευρά. Το κρατικό πρακτορείο της Βόρειας Κορέας, το KCNA, έχει ανακοινώσει κατά καιρούς ότι η χώρα δεν θεωρεί πια τον εαυτό της δεσμευμένο από την εκεχειρία. Αυτές είναι δηλώσεις της ίδιας της Βόρειας Κορέας, ενώ ο μηχανισμός της συμφωνίας στη νότια πλευρά συνεχίζει να λειτουργεί.

Τι γίνεται με το θαλάσσιο σύνορο;

Η εκεχειρία δεν συμφώνησε ποτέ θαλάσσια γραμμή. Η Διοίκηση του ΟΗΕ χάραξε το Βόρειο Όριο (Northern Limit Line) στην Κίτρινη Θάλασσα μετά τον πόλεμο και η Βόρεια Κορέα το αμφισβητεί. Αυτό το κενό εξηγεί γιατί μερικές από τις πιο αιματηρές συγκρούσεις από το 1953 έγιναν στη θάλασσα και όχι κατά μήκος της DMZ.

Μπορεί να τελειώσει επίσημα ο Πόλεμος της Κορέας; Τι ξέρουμε και τι όχι

Τι ξέρουμε

  • Η εκεχειρία της 27ης Ιουλίου 1953 είναι ακόμη η νομική βάση της κατάπαυσης του πυρός στη χερσόνησο.
  • Καμία από τις εμπλεκόμενες κυβερνήσεις δεν έχει υπογράψει συνθήκη ειρήνης.
  • Οι δύο Κορέες έχουν υπογράψει πολιτικές δεσμεύσεις για συμφιλίωση και ειρήνη, μεταξύ των οποίων η Βασική Συμφωνία του 1991 και η Διακήρυξη του Panmunjom του 2018, αλλά αυτές δεν αντικατέστησαν την εκεχειρία.
  • Οι ΗΠΑ και η Νότια Κορέα παραμένουν σύμμαχοι βάσει της Συνθήκης Αμοιβαίας Άμυνας του 1953.

Τι δεν ξέρουμε

  • Ποιος θα υπέγραφε μια τελική συνθήκη: μόνο οι δύο Κορέες ή και οι ΗΠΑ και η Κίνα.
  • Αν τα πυρηνικά όπλα της Βόρειας Κορέας θα έπρεπε να αντιμετωπιστούν πρώτα, και πώς.
  • Τι θα γινόταν με τη Διοίκηση του ΟΗΕ και τις αμερικανικές δυνάμεις στην Κορέα μετά από μια συμφωνία ειρήνης.
  • Αν κάποια από τις δύο Κορέες θα εγκατέλειπε επίσημα τη διεκδίκηση ολόκληρης της χερσονήσου.

Αυτά τα ανοιχτά ερωτήματα εξηγούν γιατί η συζήτηση για το «τέλος του Πολέμου της Κορέας» ξαναεμφανίζεται και ξανακολλάει. Το αρχικό ζήτημα του πολέμου, μία Κορέα ή δύο, δεν λύθηκε ποτέ. Για να καταλάβετε πώς η ηγεσία της Βόρειας Κορέας χειρίστηκε αυτό το ζήτημα επί τρεις γενιές, δείτε το αφιέρωμά μας για το πώς η οικογένεια Κιμ πέρασε την εξουσία από γενιά σε γενιά.

Τα μπλε παραπήγματα συνδιασκέψεων της Κοινής Ζώνης Ασφαλείας στο Panmunjom, στο διακορεατικό σύνορο
Photo: DMZ – Freedom Building by Wtlegis (Anthony W. Holmes), CC BY-SA 3.0

Τι σημαίνει ο Πόλεμος της Κορέας για την Κορέα σήμερα

Αν περπατήσετε στη Σεούλ, ο πόλεμος περνά εύκολα απαρατήρητος. Είναι όμως εκεί, με τρόπους που οι ξένοι συχνά δεν συνδέουν με το 1953.

  • Στρατιωτική θητεία. Η Νότια Κορέα υποχρεώνει τους περισσότερους άντρες να υπηρετήσουν στον στρατό, άμεση συνέπεια του ότι αντικρίζει έναν στρατό πέρα από μια άλυτη γραμμή μετώπου. Γι’ αυτό ακούτε για ινδάλματα της K-pop και αθλητές που κατατάσσονται.
  • Αμερικανικά στρατεύματα. Αμερικανικές δυνάμεις σταθμεύουν στη Νότια Κορέα από τον πόλεμο, βάσει της συνθήκης άμυνας του 1953.
  • Χωρισμένες οικογένειες. Εκατομμύρια Κορεάτες χωρίστηκαν από τον πόλεμο. Από το 2000 οι δύο κυβερνήσεις έχουν οργανώσει περιστασιακές επανενώσεις, που όμως εξαρτώνται από την κατάσταση των σχέσεων, ενώ η γενιά που θυμάται τη ζωή πριν από τη διαίρεση φεύγει σιγά σιγά.
  • Η αναζήτηση των αγνοουμένων. Λείψανα στρατιωτών από πολλές χώρες εξακολουθούν να ανασύρονται από πρώην πεδία μάχης, και μέσα στη DMZ.
  • Δύο συστήματα, ένας λαός. Πάνω από εβδομήντα χρόνια διαίρεσης δημιούργησαν δύο πολύ διαφορετικές κοινωνίες. Το κείμενό μας για την καθημερινή ζωή στη Βόρεια Κορέα δείχνει πόσο έχουν απομακρυνθεί.

Για τους αναγνώστες εκτός Κορέας, ο ανολοκλήρωτος πόλεμος είναι το σκηνικό σχεδόν κάθε τίτλου για τη Βόρεια Κορέα: δοκιμές πυραύλων, κυρώσεις, σύνοδοι κορυφής που έρχονται και φεύγουν. Όταν διαβάζετε ότι μια σύνοδος «θα μπορούσε να τερματίσει τον Πόλεμο της Κορέας», εννοείται στην πράξη η αντικατάσταση της εκεχειρίας του 1953 από μια πολιτική διευθέτηση, το βήμα που εκκρεμεί από το 1954.

Πού να δείτε την ιστορία του Πολέμου της Κορέας, στην Κορέα και στο εξωτερικό

Αν θέλετε να δείτε τον πόλεμο αντί να τον διαβάσετε, αυτά τα μέρη κάνουν καλά τη δουλειά. Οι ημέρες λειτουργίας, οι κανόνες κράτησης και τυχόν εισιτήρια αλλάζουν, γι’ αυτό ελέγξτε την επίσημη ιστοσελίδα του καθενός πριν πάτε.

  • Πολεμικό Μνημείο της Κορέας (전쟁기념관), Σεούλ. Ένα μεγάλο μουσείο στο Γιονγκσάν με λεπτομερείς αίθουσες για τον Πόλεμο της Κορέας, υπαίθριες εκθέσεις αρμάτων και αεροσκαφών και έναν τοίχο μνήμης με τα ονόματα των νεκρών, μεταξύ αυτών και στρατιωτών του ΟΗΕ. Καλή αφετηρία για μισή μέρα.
  • Μνημείο του ΟΗΕ στην Κορέα (재한유엔기념공원), Μπουσάν. Το νεκροταφείο των στρατιωτών της Διοίκησης του ΟΗΕ από πολλές χώρες, μια ήσυχη και συγκινητική στάση αν κατευθύνεστε νότια. Συνδυάστε το με τον ταξιδιωτικό οδηγό μας για το Μπουσάν.
  • Σημεία της DMZ βόρεια της Σεούλ. Οι ξεναγήσεις περιλαμβάνουν συνήθως το πάρκο Imjingak, το Παρατηρητήριο Dora και τη Σήραγγα Διείσδυσης αρ. 3, που έσκαψε ο Βορράς και ανακάλυψε ο Νότος τη δεκαετία του 1970. Ορισμένα απαιτούν έλεγχο ταυτότητας και λειτουργούν μόνο με εγκεκριμένες ξεναγήσεις.
  • Μνημείο Βετεράνων του Πολέμου της Κορέας, Ουάσιγκτον. Στο National Mall, με αγάλματα στρατιωτών σε περίπολο. Πολλές άλλες χώρες της Διοίκησης του ΟΗΕ έχουν δικά τους μνημεία.

FAQ

Συνεχίζεται ακόμη ο Πόλεμος της Κορέας;

Οι μάχες σταμάτησαν στις 27 Ιουλίου 1953, αλλά ο πόλεμος δεν έχει τελειώσει επίσημα. Η εκεχειρία είναι κατάπαυση του πυρός ανάμεσα σε στρατιωτικούς διοικητές και καμία συνθήκη ειρήνης δεν την έχει αντικαταστήσει. Γι’ αυτό η Βόρεια και η Νότια Κορέα περιγράφονται συχνά ως «τεχνικά ακόμη σε πόλεμο».

Ποιος κέρδισε τον Πόλεμο της Κορέας;

Καμία πλευρά δεν κέρδισε με την έννοια ότι πέτυχε τον στόχο της. Η Βόρεια Κορέα απέτυχε να ενοποιήσει τη χερσόνησο με τη βία και η πλευρά του ΟΗΕ απέτυχε να την ενοποιήσει αφού πέρασε βόρεια. Η τελική γραμμή κατέληξε κοντά σε εκεί όπου ξεκίνησε ο πόλεμος και οι δύο Κορέες τιμούν την εκεχειρία με τον δικό τους τρόπο, με τη Βόρεια Κορέα να γιορτάζει την 27η Ιουλίου ως «Ημέρα της Νίκης».

Γιατί ο Πόλεμος της Κορέας λέγεται Ξεχασμένος Πόλεμος;

Στις ΗΠΑ ήρθε ανάμεσα στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και τον πόλεμο του Βιετνάμ, έληξε χωρίς σαφή νίκη και τράβηξε λιγότερη δημόσια προσοχή από τους άλλους δύο. Βετεράνοι και ιστορικοί υιοθέτησαν το προσωνύμιο για να αντιδράσουν σε αυτή την αδιαφορία. Στην Κορέα, όπου ο πόλεμος σημάδεψε κάθε οικογένεια, δεν έχει ξεχαστεί καθόλου.

Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στον 38ο παράλληλο και τη DMZ;

Ο 38ος παράλληλος είναι η γραμμή γεωγραφικού πλάτους που χρησιμοποίησαν οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση για να χωρίσουν την Κορέα το 1945. Η DMZ ακολουθεί αντίθετα το μέτωπο του 1953, που διασχίζει υπό γωνία τον 38ο παράλληλο. Ο κόσμος εξακολουθεί να λέει «ο 38ος παράλληλος» χαλαρά για το διακορεατικό σύνορο.

Γιατί ο Πόλεμος της Κορέας δεν έληξε με συνθήκη ειρήνης;

Η Διάσκεψη της Γενεύης του 1954, που έπρεπε να φέρει πολιτική διευθέτηση, κατέρρευσε για τις εκλογές και τα ξένα στρατεύματα. Έκτοτε οι βασικές διαφορές, δηλαδή ποια κυβέρνηση είναι νόμιμη, τα αμερικανικά στρατεύματα και το πυρηνικό πρόγραμμα της Βόρειας Κορέας, κρατούν μακριά κάθε συνθήκη. Το ότι η Νότια Κορέα δεν υπέγραψε την εκεχειρία περιπλέκει επίσης το ποιος θα υπέγραφε μια συμφωνία ειρήνης.

Μπορούν οι τουρίστες να επισκεφθούν τη DMZ;

Ναι, κάποια τμήματά της, με εγκεκριμένες ξεναγήσεις που συνήθως ξεκινούν από τη Σεούλ και απαιτούν διαβατήριο. Η πρόσβαση στην Κοινή Ζώνη Ασφαλείας στο Panmunjom είναι η πιο περιορισμένη και μπορεί να ανασταλεί χωρίς προειδοποίηση. Ελέγξτε τους επίσημους διοργανωτές ή τον Κορεατικό Οργανισμό Τουρισμού για τους ισχύοντες κανόνες.

Τι να δείτε, να διαβάσετε και να προγραμματίσετε στη συνέχεια

Αν θέλετε να δείτε την ιστορία στην οθόνη, ο κορεατικός κινηματογράφος έχει προσεγγίσει τον πόλεμο από πολλές γωνίες: το Taegukgi (2004) ακολουθεί δύο αδέρφια που στρατολογούνται στον πόλεμο, το Welcome to Dongmakgol (2005) εγκλωβίζει στρατιώτες και των δύο πλευρών σε ένα ορεινό χωριό, το The Front Line (2011) διαδραματίζεται στις τελευταίες μάχες του αδιεξόδου, και το Joint Security Area (2000) του Park Chan-wook είναι ένα θρίλερ για στρατιώτες στο Panmunjom δεκαετίες αργότερα. Η διαθεσιμότητα διαφέρει ανά χώρα, γι’ αυτό ελέγξτε το JustWatch ή την υπηρεσία streaming που χρησιμοποιείτε.

Για διάβασμα, το The Korean War: A History του Bruce Cumings είναι μια σύντομη και απόλυτα προσωπική αφήγηση για τις κορεατικές ρίζες του πολέμου, ενώ το The Coldest Winter του David Halberstam καλύπτει σε βάθος την αμερικανική πλευρά. Σχεδιάζετε ταξίδι; Κλείστε μισή μέρα στο Πολεμικό Μνημείο της Κορέας και μια άλλη μέρα για ξενάγηση στη DMZ, και θα καταλάβετε τον χάρτη της χερσονήσου όπως δεν μπορεί να σας τον δώσει κανένα άρθρο.

Σας φάνηκε χρήσιμο; Μοιραστείτε τοXFacebookLINEWhatsAppTelegram

Σχετικά άρθρα

Sources k-korea.blog

Οι τιμές, τα ωράρια και η διαθεσιμότητα αλλάζουν. Ελέγξτε την επίσημη σελίδα πριν αγοράσετε ή ταξιδέψετε.

Γράφει ο Korea

Το Korea το γράφει ένας Κορεάτης που ζει στη Σεούλ. Κάθε μέρα βλέπω τι ψάχνει, αγοράζει, τρώει και παρακολουθεί ο κόσμος εδώ και το εξηγώ σε 40 γλώσσες. Χωρίς πληρωμένα άρθρα.