25 phút đọc
Show giải trí Hàn Quốc hay nhất cho người mới gói gọn trong 5 cái tên kinh điển, mở đầu là Running Man. Thêm Infinite Challenge, 2 Days 1 Night, Knowing Bros và I Live Alone, bạn đã chạm đủ các thể loại hài truyền hình Hàn: game show, thử thách hỗn loạn, du lịch, talk show và đời thường.
Hãy chọn theo kiểu hài bạn thích, đừng chọn theo độ nổi tiếng. Bên dưới là nội dung thật sự của từng show, lý do màn hình phủ kín chữ, lý do idol K-pop xuất hiện ở khắp nơi và cách xem khi ở ngoài Hàn Quốc.
Tóm tắt nhanh
- Running Man (SBS, từ 2010) là cửa vào dễ nhất: một tập là một trò chơi, không cần biết bối cảnh trước đó.
- Infinite Challenge kết thúc trên MBC năm 2018, nhưng các tập cũ vẫn là chuẩn tham chiếu cho phần lớn hài tạp kỹ Hàn Quốc.
- Dòng chữ nhiều màu trên màn hình gọi là jamak (자막), một lớp gây cười do ê-kíp biên tập thêm vào, nên bản dịch bỏ qua nó sẽ mất nửa tiếng cười.
- Không dịch vụ nào có đủ mọi show ở nước ngoài. Hãy kiểm tra Netflix, Viki, KOCOWA+ và kênh YouTube của các đài trên JustWatch theo quốc gia của bạn.
Show giải trí Hàn Quốc (예능) là gì?
Ở Hàn Quốc, show giải trí được gọi là yeneung (예능), viết tắt của một từ có nghĩa là giải trí. Đó là mọi chương trình không có kịch bản hoặc kịch bản lỏng, xoay quanh một dàn cố định gồm hài kịch gia, diễn viên và ca sĩ cùng làm một việc: chơi game, đi du lịch, nấu ăn, trò chuyện hoặc đơn giản là sống đời thường trước ống kính.
Khác biệt lớn nhất so với reality TV của Mỹ là sắc thái. Reality Mỹ thường chạy bằng xung đột giữa những người xa lạ. Show Hàn chạy bằng một dàn cast gắn bó lâu năm với vai trò quen thuộc: người dẫn đầu đáng tin, người luôn thua, thành viên út (maknae, 막내) bị trêu, người ngầm hiếu thắng. Khán giả quay lại mỗi tuần để xem những nhân vật ấy va vào nhau.
Phần lớn show kinh điển phát triển từ thể loại mà người Hàn gọi là real variety (리얼 버라이어티): dàn cast không được báo trước mọi tình huống, đạo diễn sản xuất (PD) giăng bẫy và giao nhiệm vụ, còn khâu dựng dựa vào phản ứng thật. Nhiều show lên sóng cuối tuần vào đầu buổi tối, khung giờ cả gia đình cùng xem, nên tiếng cười chủ yếu sạch và nghiêng về hài hình thể.
Show giải trí khác phim truyền hình và talk show thế nào?
Phim truyền hình Hàn (K-drama) là hư cấu có kịch bản đầy đủ và số tập cố định. Một show giải trí có thể chạy mười năm trở lên, thành viên đến rồi đi. Talk show cũng nằm trong thể loại này, nhưng ngay cả những show như Knowing Bros cũng được xây từ trò chơi và tiểu phẩm, chứ không phải cảnh MC ngồi sau bàn phỏng vấn khách. Nếu bạn mới làm quen với truyền hình Hàn nói chung, hướng dẫn K-drama cho người mới của chúng tôi nói về mảng có kịch bản.
Show giải trí Hàn Quốc hay nhất cho người mới: 5 chương trình kinh điển
Đây là năm show mà người xem Hàn nhắc đến liên tục, và chúng bao phủ gần hết các thể loại bạn sẽ gặp về sau. Bảng dưới so sánh nhanh trước khi đi vào từng show.
| Show | Đài | Lên sóng | Thể loại | Hợp nếu bạn thích | Nên bắt đầu từ |
|---|---|---|---|---|---|
| Running Man (런닝맨) | SBS | 2010 | Game show có rượt đuổi và nhiệm vụ | Trò chơi nhanh, hài hình thể | Bất kỳ tập nào có khách mời bạn biết |
| Infinite Challenge (무한도전) | MBC | 2005 (kết thúc 2018) | Thử thách phi lý hằng tuần và các dự án lớn | Hài tiểu phẩm, mạch truyện dài | Lễ hội âm nhạc và các dự án đặc biệt |
| 2 Days 1 Night (1박 2일) | KBS2 | 2007 | Du lịch khắp Hàn Quốc kèm trò chơi may rủi | Du lịch, ẩm thực, cảnh làng quê | Đầu bất kỳ mùa nào |
| Knowing Bros (아는 형님) | JTBC | 2015 | Talk show và game show trong lớp học | Đấu khẩu, khách mời K-pop | Tập có nhóm idol bạn theo dõi |
| I Live Alone (나 혼자 산다) | MBC | 2013 | Quan sát: cuộc sống thường ngày của người nổi tiếng | Nhẹ nhàng, nếp sinh hoạt đời thực | Tập nào cũng được; mỗi phân đoạn tự đứng được |
Running Man (런닝맨): lựa chọn an toàn nhất để bắt đầu
Running Man lên sóng trên SBS năm 2010 và có lẽ là show giải trí Hàn được biết đến nhiều nhất ngoài Hàn Quốc. Trò chơi đặc trưng là xé bảng tên: mỗi người đeo một bảng tên sau lưng, bị xé mất là bị loại. Xung quanh đó là các cuộc đua, nhiệm vụ theo đội, những màn phản bội và hình phạt dành cho người thua.
Vì sao hợp với người mới: mỗi tập là một trò chơi trọn vẹn với luật rõ ràng, nên bạn theo dõi được mà không cần biết lịch sử của dàn cast. Hài hình thể cũng giữ được tiếng cười qua bản dịch tốt hơn chơi chữ. Điểm trừ là quy mô. Show có hàng trăm tập và dàn cast đã thay đổi qua các năm, nên đừng cố xem theo thứ tự. Hãy chọn những tập có khách mời bạn nhận ra.
Infinite Challenge (무한도전): show đặt nền móng cho hài tạp kỹ Hàn hiện đại
Infinite Challenge phát sóng trên MBC từ 2005 đến 2018 và vẫn được nhiều khán giả Hàn coi là show hay nhất thể loại. Một nhóm đàn ông tự nhận là “dưới mức trung bình” nhận những thử thách thường phi lý, đôi khi đầy tham vọng: các trận đấu vật, dự án lịch treo tường, một lễ hội âm nhạc ghép dàn cast với nhạc sĩ chuyên nghiệp.
Show khó vào hơn Running Man với người mới vì tiếng cười dựa vào những câu đùa nội bộ và chơi chữ tích lũy qua nhiều năm. Hãy bắt đầu từ các tập dự án lớn, có mục tiêu rõ ràng và tự đứng được. Sau khi show kết thúc, PD Kim Tae-ho và MC Yoo Jae-suk làm tiếp Hangout with Yoo (놀면 뭐하니?) cho MBC, mang theo phần nào tinh thần cũ.
2 Days 1 Night (1박 2일): Hàn Quốc qua một chuyến road trip
2 Days 1 Night của KBS2 bắt đầu từ 2007 và đưa dàn cast đi những chuyến qua đêm đến các thị trấn, đảo và núi khắp Hàn Quốc. Động cơ của show là bok-bul-bok (복불복), những trò chơi may rủi quyết định ai được ăn tối và ai phải ngủ ngoài trời. Người thua từng phải qua đêm trong lều trong khi người thắng có phòng ấm.
Đây là show nên chọn nếu bạn muốn thấy Hàn Quốc ngoài Seoul: món ăn địa phương, làng chài nhỏ, cảnh nông thôn. Show đã chạy qua nhiều mùa với dàn cast khác nhau, nên hãy bắt đầu từ đầu một mùa thay vì giữa chừng.
Knowing Bros (아는 형님): talk show đội lốt lớp học
Knowing Bros phát sóng trên JTBC, một kênh truyền hình cáp, từ 2015. Bối cảnh là lớp học cấp ba, dàn cast đóng vai học sinh và khách mời mỗi tuần đến với tư cách “học sinh chuyển trường”, tự giới thiệu qua một bài kiểm tra về cuộc sống của mình. Điều người nước ngoài cần được giải thích: mọi người đều nói banmal (반말), tiếng Hàn thân mật, bất kể tuổi tác hay địa vị.
Trong một ngôn ngữ mà nói trống không với người lớn tuổi thường bị coi là bất lịch sự, luật này tạo ra rất nhiều tiếng cười. (Bài giải thích của chúng tôi về vì sao kính ngữ tiếng Hàn mất nhiều năm mới học được cho thấy vì sao đây là chuyện lớn.) Do các nhóm K-pop xuất hiện thường xuyên, đây là cầu nối dễ nhất cho người mê nhạc.
I Live Alone (나 혼자 산다): show nhẹ nhàng nhất
I Live Alone của MBC bắt đầu từ 2013 và theo chân những người nổi tiếng sống một mình qua những ngày bình thường: nấu ăn, dọn dẹp, tập thể dục, thăm gia đình. Các thành viên cố định xem lại đoạn phim trong studio và bình luận, nên bạn có cả clip lẫn phần bình luận chạy kèm.
Người Hàn gọi thể loại này là gwanchal yeneung (관찰 예능), show giải trí dạng quan sát. Nó không có chút hỗn loạn nào như Running Man. Đó chính là sức hút: hợp để bật lên cuối một ngày dài, và mỗi phân đoạn đều tự đứng được.
Nên xem show giải trí Hàn Quốc nào trước?
Hãy ghép show với kiểu hài bạn vốn đã thích. Đây là bản rút gọn.
- Bạn thích game show hoặc kiểu hỗn loạn như Taskmaster: Running Man, rồi đến Infinite Challenge.
- Bạn xem nhiều nội dung du lịch và ẩm thực: 2 Days 1 Night, rồi các show nấu ăn và du lịch của tvN ở dưới.
- Bạn đến vì K-pop: Knowing Bros, rồi các show tập trung vào idol.
- Bạn muốn thứ gì đó êm dịu để bật nền: I Live Alone.
- Bạn mê hài tiểu phẩm và những màn đùa chạy dài: Infinite Challenge, chấp nhận rằng một số câu đùa cần có bối cảnh.
Ví dụ cụ thể: tuần xem đầu tiên của bạn
Giả sử bạn biết vài nhóm K-pop nhưng chưa từng xem truyền hình Hàn. Hãy bắt đầu bằng một tập Knowing Bros có nhóm bạn thích, vì bạn đã quan tâm đến khách mời. Tiếp theo, thử một tập Running Man có khách mời là idol, để làm quen với dàn cast lâu năm qua một gương mặt quen. Nếu bạn cười vì dàn cast nhiều hơn vì khách mời, bạn đã sẵn sàng cho những show không có khách mời nổi tiếng, như 2 Days 1 Night. Sau ba tập, bạn sẽ biết phong cách nào là của mình.
Vì sao show giải trí Hàn Quốc đầy chữ trên màn hình?
Những dòng chữ sáng màu, emoji và hiệu ứng âm thanh xuất hiện khắp nơi được gọi là jamak (자막), nghĩa là phụ đề hay chú thích. Ê-kíp dựng thêm vào sau khi quay, và chúng không dành cho người khiếm thính. Đó là một lớp gây cười: biên tập viên gắn nhãn cho vẻ mặt có lỗi của một thành viên, chỉ ra một lời nói dối, thêm độc thoại nội tâm giả hoặc đặt một tiêu đề kịch tính cho một sai sót nhỏ xíu.
Phụ đề dày đặc trở thành nét đặc trưng của show giải trí Hàn trong thập niên 2000, và Infinite Challenge thường được cho là đã đẩy phong cách này đi xa nhất. Ngày nay nó phổ biến đến mức một show thiếu jamak khiến khán giả Hàn thấy như chưa hoàn thiện.
Điều này có nghĩa gì khi bạn xem với phụ đề tiếng Việt hoặc tiếng Anh
Bạn đang xử lý hai lớp chữ: lời mọi người nói và dòng chữ do ê-kíp dựng viết lên màn hình. Bản dịch tốt dịch cả hai, thường đặt phần dịch jamak gần dòng chữ gốc. Bản dịch kém bỏ qua jamak, và đó thường là chỗ có câu chốt gây cười. Nếu một cảnh thấy kỳ lạ là không buồn cười, hãy tạm dừng và kiểm tra xem bạn có bỏ sót dòng chú thích nào đã được dịch không.
Chơi chữ là nạn nhân còn lại. Show Hàn rất thích chơi chữ, viết tắt và tiếng lóng. Biết một chút tiếng Hàn sẽ giúp ích; danh sách 25 từ tiếng Hàn trong K-drama của chúng tôi gồm nhiều từ cũng xuất hiện trong show giải trí, như daebak (대박, “tuyệt vời”) và maknae.
Vì sao phụ đề do fan làm lại quan trọng đến vậy
Suốt nhiều năm, nhiều show không có bản tiếng Anh chính thức, nên người hâm mộ tự dịch. Văn hóa cộng đồng đó vẫn còn trên các dịch vụ như Rakuten Viki, nơi các tình nguyện viên làm phụ đề cho từng tập, và trong những bản dịch của fan chia sẻ trên mạng. Khi có lựa chọn, phụ đề chính thức hoặc đã được cộng đồng rà soát là loại có nhiều khả năng dịch cả jamak lẫn lời thoại nhất.
Vì sao idol K-pop xuất hiện trên nhiều show giải trí đến vậy?
Vì show giải trí là kênh quảng bá. Khi một nhóm K-pop comeback (컴백, tức ra sản phẩm mới và giai đoạn quảng bá quanh đó), công ty quản lý xếp các thành viên lên show âm nhạc, radio và các chương trình giải trí để tiếp cận những khán giả chưa theo dõi nhóm. Một lần xuất hiện hài hước có thể thu hút người mà MV chưa chắc làm được.
Chiều ngược lại cũng đúng. Các show cần idol vì fan của họ xem, cắt clip và chia sẻ các tập. Knowing Bros và Running Man đặc biệt hay mời idol làm khách, và có những show xây hoàn toàn quanh idol, như Weekly Idol, bắt đầu từ 2011.
Idol nhận được gì từ việc này
Cá tính. Trên sân khấu, idol là những người biểu diễn chỉn chu. Trên show giải trí, họ thua game, nhảy hỏng và đùa giỡn, và đó là cách fan gắn bó với từng thành viên. Một số nhóm còn tự làm series giải trí riêng cho fan, như Run BTS! của BTS và Going Seventeen của Seventeen, theo cùng công thức trò chơi và nhiệm vụ.
Ngoài 5 show lớn: các thể loại show Hàn đáng thử tiếp theo
Khi đã tìm ra gu của mình, hãy mở rộng theo thể loại thay vì theo độ nổi tiếng. Đây là những show và series đã có tên tuổi, mỗi cái đại diện cho một góc khác của thể loại.
Show sống chậm và nấu ăn
PD Na Young-seok làm một loạt show ăn khách của tvN, đổi trò chơi lấy sự bình yên: Three Meals a Day (삼시세끼, từ 2014) để dàn cast tự nấu mọi bữa ăn từ đầu ở vùng quê, còn Youn’s Kitchen (윤식당, 2017) theo chân các diễn viên điều hành một nhà hàng Hàn nhỏ ở nước ngoài. Người Hàn gọi đây là show giải trí “chữa lành”. Rất hợp nếu bạn đã mê I Live Alone.
Show du lịch và game hỗn loạn
New Journey to the West (신서유기, tvN, từ 2015), cũng của Na Young-seok, kết hợp du lịch với những trò chơi không ngừng nghỉ, là bước tiếp theo tự nhiên sau Running Man hoặc 2 Days 1 Night. Amazing Saturday (놀라운 토요일, tvN, 2018) cho dàn cast đoán lời bài hát để giành đồ ăn, rất vui với người yêu nhạc.
Talk show và show phỏng vấn
You Quiz on the Block (유 퀴즈 온 더 블럭, tvN, 2018) khởi đầu bằng việc các MC phỏng vấn người dân bình thường trên phố rồi chuyển sang khách mời trong studio. Show nhẹ nhàng và giàu cảm xúc hơn Knowing Bros.
Reality do Netflix sản xuất tại Hàn Quốc
Các sản phẩm Hàn của chính Netflix, như Single’s Inferno (2021), một show hẹn hò thực tế, và Physical: 100 (2023), một cuộc thi thể lực, gần với reality TV phương Tây hơn về hình thức. Chúng thường là những show phi kịch bản Hàn đầu tiên mà khán giả nước ngoài xem. Chúng hay, nhưng không phải yeneung kinh điển, nên đừng đánh giá cả thể loại chỉ qua chúng.
Xem show giải trí Hàn Quốc ở nước ngoài ở đâu?
Bản quyền thay đổi thường xuyên và khác nhau theo quốc gia, nên hãy coi mọi thứ dưới đây là danh sách nơi để kiểm tra, không phải lời đảm bảo một show hiện có ở đó.
- Netflix: có các chương trình thực tế gốc của Hàn và, ở một số khu vực, các show giải trí được mua bản quyền. Hãy tìm tên show ở khu vực của bạn.
- Rakuten Viki: dịch vụ phát trực tuyến nổi tiếng về nội dung châu Á, có phụ đề do cộng đồng làm bằng nhiều ngôn ngữ.
- KOCOWA+: dịch vụ do ba đài lớn của Hàn Quốc là KBS, MBC và SBS đứng sau, nhắm chủ yếu đến khán giả châu Mỹ. Đây là đường trực tiếp nhất đến các show của đài nếu dịch vụ hoạt động ở nơi bạn sống.
- Kênh YouTube chính thức: các đài và chính các show đăng clip, đoạn nổi bật và đôi khi cả tập đầy đủ, ngày càng nhiều có phụ đề tiếng Anh.
Xem trên các trang không chính thức có hợp pháp không?
Các trang phát lậu không trả tiền cho đài, thường chứa quảng cáo kèm mã độc và hay dùng phụ đề dịch máy bỏ sót hoàn toàn phần jamak. Các clip trên YouTube chính thức là cách miễn phí và hợp pháp để xem thử một show trước khi trả tiền cho cả dịch vụ.
Những lỗi thường gặp khi mới xem show giải trí Hàn Quốc
Hầu hết người bỏ cuộc với show Hàn đều mắc một trong những lỗi này. Tránh được chúng thì tập đầu tiên của bạn sẽ dễ vào hơn nhiều.
- Bắt đầu từ tập 1 của một show chạy lâu năm. Những tập đầu của show đã chạy nhiều năm thường thô và dàn cast khác. Hãy bắt đầu từ một tập gần đây hoặc một tập đặc biệt được khen nhiều, rồi quay lại xem cũ nếu bạn mê.
- Bỏ dở ngay phần mở đầu. Các tập thường dành đoạn đầu để giải thích luật và trêu dàn cast. Tiếng cười thường dâng lên khi trò chơi bắt đầu.
- Bỏ qua phần chữ trên màn hình. Nếu phụ đề của bạn chỉ dịch lời nói, bạn đang bỏ lỡ những câu đùa của ê-kíp biên tập. Hãy chọn bản có dịch jamak.
- Mong đợi câu đùa nào cũng dịch được. Chơi chữ và hài kiểu kính ngữ theo tuổi tác không phải lúc nào cũng truyền tải được. Hãy cười theo phản ứng của mọi người; phần đó ngôn ngữ nào cũng hiểu.
- Đánh giá cả thể loại qua một dạng show. Nếu Running Man quá ồn, hãy thử I Live Alone. Hai show khác nhau như một trận thể thao trực tiếp và một kênh nấu ăn.
FAQ
Show giải trí Hàn Quốc nổi tiếng nhất ở nước ngoài là show nào?
Running Man nhìn chung là show giải trí Hàn được biết đến nhiều nhất ngoài Hàn Quốc, nhờ thể thức game đơn giản và khách mời nổi tiếng thường xuyên. Trong nước, Infinite Challenge thường được nhắc đến là show có ảnh hưởng lớn nhất. Không có bảng xếp hạng cố định nào, nên với khán giả quốc tế, hãy coi “nổi tiếng nhất” là Running Man.
Tôi có cần xem show giải trí Hàn Quốc theo thứ tự không?
Không. Hầu hết các tập đều tự đứng được, nhất là Running Man, Knowing Bros và I Live Alone. Infinite Challenge và 2 Days 1 Night đáng xem theo trình tự hơn một chút, nhưng ngay cả khi đó bạn vẫn có thể bắt đầu từ một tập đặc biệt hoặc đầu một mùa.
Infinite Challenge còn phát sóng không?
Không, Infinite Challenge đã kết thúc trên MBC năm 2018. PD Kim Tae-ho và MC Yoo Jae-suk sau đó ra mắt Hangout with Yoo trên MBC. Các tập và clip cũ của Infinite Challenge vẫn được xem rộng rãi; hãy kiểm tra kênh chính thức của MBC hoặc JustWatch để biết xem ở đâu tại quốc gia của bạn.
Vì sao show giải trí Hàn Quốc có nhiều chữ trên màn hình như vậy?
Phần chữ này gọi là jamak (자막), ê-kíp biên tập thêm vào sau khi quay như một lớp gây cười: nhãn gắn cho nhân vật, suy nghĩ giả, hiệu ứng âm thanh và tiêu đề phản ứng. Nó trở thành dấu ấn của show Hàn từ thập niên 2000. Bản dịch tốt nhất là bản dịch cả phần chữ này lẫn lời thoại.
Tôi xem show giải trí Hàn Quốc có phụ đề tiếng Anh ở Mỹ ở đâu?
Hãy kiểm tra KOCOWA+ (do KBS, MBC và SBS đứng sau), cùng Rakuten Viki, Netflix và kênh YouTube chính thức của các đài để xem clip. Danh mục thay đổi liên tục, nên hãy tìm đúng show trên JustWatch với quốc gia Mỹ được chọn trước khi đăng ký.
Yeneung nghĩa là gì?
Yeneung (예능) là từ tiếng Hàn chỉ các chương trình giải trí và tạp kỹ. Một show yeneung là mọi chương trình không có hoặc ít kịch bản, xoay quanh trò chơi, du lịch, trò chuyện hay đời sống thường ngày. Bạn cũng sẽ nghe người ta khen nghệ sĩ có “cảm giác tạp kỹ” (variety sense), tức bản năng tự nhiên về nhịp điệu gây cười trên các show này.
Xem gì tiếp theo sau show giải trí đầu tiên
Hãy cho show bạn chọn ba tập. Nếu hợp, cứ theo một thời gian, vì cái hay của show Hàn là làm quen với dàn cast. Nếu không, hãy đổi thể loại thay vì bỏ cuộc: từ hỗn loạn sang êm dịu (Running Man sang I Live Alone), từ talk show sang du lịch (Knowing Bros sang 2 Days 1 Night), hoặc từ show kinh điển sang reality kiểu Netflix.
Sau đó hãy theo người. Khi một thành viên dàn cast làm bạn cười, hãy tìm các show khác của họ; nghệ sĩ Hàn chuyển giữa các chương trình liên tục, và một MC yêu thích là người dẫn đường tốt nhất đến series tiếp theo. Với lịch phát sóng, mùa mới và dàn cast hiện tại, hãy vào trang chính thức của đài hoặc kênh YouTube chính thức của show, vì những thứ đó thay đổi nhanh hơn bất kỳ bài hướng dẫn nào theo kịp. Và nếu những câu đùa khiến bạn tò mò về chính ngôn ngữ, hướng dẫn học tiếng Hàn của chúng tôi là điểm dừng tiếp theo hợp lý.
Bài liên quan
Nguồn k-korea.blog
Giá, giờ mở cửa và tình trạng hàng có thể thay đổi. Hãy kiểm tra trang chính thức trước khi mua hoặc đi.